Frantziako errugbia Anoetan: zergatik jokatzen duten Biarritzek eta Baionak Donostian

Urtean behin edo bitan, Real Sociedaden estadioa futbolekoak ez diren elastikoz betetzen da. Top 14ko partidak dira, Frantziako errugbi ligakoak, eta Donostian jokatzen dira bi taldeak frantsesak izan arren. 2005etik gertatzen da, eta arrazoia erraza da: Ipar Euskal Herriko bi klub handiek, Biarritz Olympiquek eta Aviron Bayonnaisek, zelai txikiak dituzte, eta estadio handi hurbilena ez dago Frantzian. Amaran dago.

Zergatik hemen

Aguiléra, Biarritzen zelaia, 13.500 bat lagunentzat da. Anoetak, berritu zenetik, 40.000 inguru ditu. Europako kanporaketa partida baterako edo zaletu asko dituen aurkari bat hartzeko, muga zeharkatzea merezi du: ia hiru aldiz handiagoa den estadioa betetzen da, eta etxekoei autobidez ordubete baino gutxiagora geratzen zaie.

Eta bada kontuetan agertzen ez den beste arrazoi bat. Iparraldeko klub batentzat, Donostian jokatzea herrialdearen beste aldean etxean jokatzea da: publikoa Baionakoa bezain euskalduna da, eta klubek berek horrela saltzen dute, euskal errugbiaren jai gisa.

Biarritzen urteak (2005-2011)

Lehena Biarritz izan zen, 2005ean, Munsteren aurka Europako Kopan. Urte haietan Biarritzek Europako finalak jokatzen zituen, eta 2005etik 2011ra liga eta Europako Kopako hamar bat partida jokatu zituen Anoetan, ia beti estadioa beteta. Garrantzitsuena 2010eko maiatzaren 2ko Europako Kopako finalerdia izan zen, berriz ere Munsterren aurka, Parisko finala jokoan zela.

Imanol Harinordoquyk, orduan Biarritzen jokatzen zuenak, honela laburtu zuen: Anoeta «grial santua» zen, eta han jokatzeko eskubidea irabazi egin behar zen.

Aviron Bayonnais 2009-2010 denboralditik aurrera hasi zen partidak ekartzen, eta bi auzokideek beren derbia ere jokatu zuten hemen 2012ko irailean.

Berritzea eta 2023ko finalerdiak

2019an Anoetak atletismo pista kendu eta harmailak belarrera hurbildu zituen. 32.000 bat eserlekutik 40.000 ingurura igaro zen, eta errugbirako, jokoa banden ondoan gertatzen baita, aldaketa izugarria da.

Proba 2023ko ekainean iritsi zen, Frantziako ligak bere bi finalerdiak Donostiara ekarri zituenean:

• Ekainaren 9a: Stade Toulousain 41 - Racing 92 14, 39.252 ikusleren aurrean.
• Ekainaren 10a: Stade Rochelais 24 - Union Bordeaux-Bègles 13, 39.314 ikusleren aurrean, eta oraindik hori da estadioko ikusle errekorra, Realaren edozein partidaren gainetik.

Astebete geroago, Toulousek finala irabazi zuen Stade de Francen.

Aviron Bayonnais, urtean partida bat

2022ko udan Top 14ra itzuli zenetik, Baionak denboraldiko etxeko partida bat ekartzen du Anoetara, eta batzuetan bi:

• 2023ko martxoaren 25a, Pauren aurka.
• 2024ko martxoaren 31a, Toulonen aurka.
• 2024ko urriaren 12a, La Rochelleren aurka, 37-7 irabazi zion.
• 2025eko apirilaren 26a, berriz Pauren aurka.
• 2026ko martxoaren 28a, berriz La Rochelleren aurka, 26-15 irabazi zion.

2025ean klubak akordio bat sinatu zuen Espainiako eta Euskadiko federazioekin Hegoaldean presentzia indartzeko. Bere ezaugarrietako batek laguntzen du: Baionak urdinez eta zuriz janzten du, Realaren kolore berberak.

Nolakoa den partida eguna

Partida udaberrian izan ohi da, eta klubak hilabete batzuk lehenago iragartzen du: 2026ko martxokoa 2025eko urrian jakin zen, eta ordua, urtarrilean. Sarrerak klubak berak saltzen ditu.

Egun horretan hiria zale frantsesez betetzen da, eta aurkaria ere bidaiatzen du: La Rochelle 2024an etorri zenean, 32.000 lagunek baino gehiagok bete zuten estadioa, eta haietako asko Charente-Maritimetik etorriak ziren. Aurrekoa Alde Zaharreko tabernetan eta Anoetako pasealekuan egiten da.

Estadioaren inguruan, Baionak bere fan zonea muntatzen du arratsaldeko lehen orduetatik: etxolak, food truckak, denda ofiziala eta jokalarien etorrera. 2025ean «Village Txuri Urdin» deitu zion eta goizeko hamaiketatik gaueko hamar eta erdiak arte egon zen zabalik. 2026an, gainera, egun berean errugbi eskolen txapelketa bat egin zen hamasei talderekin, eta atsedenaldian euskal kulturako taldeek jardun zuten.

Barruan, giroa betikoa da: frantsesa eta euskarazko kantuak harmailetan, eta bi klubetako banderak ikurrinen ondoan.

Etxeko errugbia

Anoeta erakusleihoa da, baina hiriko errugbia beste zelai batzuetan jokatzen da. 2026-2027 denboralditik, Bera Beraren eta Atlético San Sebastiánen gizonezko eta emakumezko senior taldeek elkarrekin lehiatzen dute Donostia Rugby izenarekin, eta gero Zarautz Beltzak Lasarte batu zitzaien; zelaiak Anoetako Miniestadioan dituzte, estadio handiaren ondoan, Puion eta Aieten. Bi eskolak klub bakoitzarenak dira oraindik. Bera Berako pasealekuan dago, gainera, partidaren ondoren jaisten den taberna.

Jokatzen hasteko, edo adin bakoitzerako zein klubek duen kategoria jakiteko, atea Gipuzkoako federazioa da, Anoetako pasealekuko Kirol Etxean.