Donostia uretatik: ontzia, arrauna, kayaka, bela eta urpekaritza

Kontxako badia Urgullek, Igeldok eta Santa Klara uharteak ixten dute, eta horregatik ia ez du olaturik: ur lasaia da hiriaren erdian. Eta bertan egiten den ia guztia leku beretik ateratzen da, portutik, Alde Zaharraren eta Aquariumaren artean. Han daude motorraren txartel-leihatila, katamarana, belaontziak, alokairuko kayakak eta klubak.

Aurretik erabaki behar dena beste gauza bat da: eraman zaitzatela nahi duzun, zuk arraun egin, kirol bat ikasi ala begiratu besterik ez. Surfak, beste itsaso bat eta beste hondartza bat denez, bere gida du.

Eraman zaitzatela nahi baduzu

• Uhartera. Motoras de la Isla dira Santa Klarara igerian joan gabe iristeko modu bakarra, eta familia berak daramatza 1942az geroztik. Bi linea daude: gorria lekualdaketa da, joan-etorria hamar minutu baino gutxiagoan; urdinak lehenik ordu erdiko buelta ematen dio badiari audiogidarekin, eta gero uhartean uzten zaitu. Ekainetik irailera bakarrik dabiltza, eta beti itsasoaren arabera. Uhartean ontziralekua, merenderoa, itsasargirako eskailerak eta hondartza txiki bat daude, itsasbeheran bakarrik agertzen dena; azken itzulera buruan izatea komeni da, han ez baitago B planik.
• Badian zehar. Ciudad San Sebastián katamaranak Kontxako paseoa egiten du portutik 1967az geroztik, 120 lagunentzako tokiarekin, eta osorik alokatzen da ospakizun baterako edo kostaldean irteteko.
• Kostaldean zehar. Brai Kantauri hegoaldeko pantalanetik ateratzen da ekialderantz, Frantzia ikusi arte, erabat irisgarria den ontzian eta kostaldea audio-kontakizun batean azalduta. Oribay Toursek ekoturismoa eta presarik gabeko arrantza egiten ditu, zazpi laguneko taldeetan.
• Ur-motoan. Itsasmotok irteera gidatuak egiten ditu —beti gidariarekin, ez da motorik alokatzen libre ibiltzeko— badiatik Pasaiaraino, Uliaren azpitik. Ez da lizentziarik behar, eta denboraldia maiatzetik urriaren erdialdera doa.

Belaz nabigatu nahi baduzu

Kaitik hainbat belaontzi ateratzen dira, eta aldea ontzian dago eta zuk zenbat egin nahi duzun.

• Navegavelak hiru belaontzi alokatzen ditu, patroiarekin edo gabe, zuk dakizunaren arabera.
• Ostarte Sailing egurrezko bi ontzitan nabigatzen du, tripulazioarekin: bidaiari gisa joaten da, eta ibilbidea aurretik adosten da eguraldiaren arabera.
• Itsasmotok hamabi metroko belaontzi bat du patroiarekin, egun erdiko, egun osoko edo ilunabarreko irteeretarako, eta hasiberrientzako irteerak.
• Spirit Experiences eta Amaina belaontzi irteerak egiten dituzte erreserbarekin; Spiriten eskatuenak ilunabarrekoak dira.

Guztiak aurretik erreserbatzen dira; topagunea kaia da.

Nabigatzen ikasteko, eskola Real Club Náuticon dago, badian atrakatutako itsasontzi itxurako eraikinean: bela eskola urte osoan, Optimist 8 eta 12 urte bitarteko haurrentzat eta bela arina 13 urtetik aurrera.

Zuk arraun egin nahi baduzu

Kayaka badian. AloKAYAK-ek, Kaiko pasealekuan, lau plazarainoko kayakak alokatzen ditu libre ateratzeko, eta inoiz arraunik egin ez duenarentzat balio duten irteera gidatuak egiten ditu. Denboraldiko negozioa da: ekainaren 15etik irailaren 15era.

Paddle surfa. Badia da lekua, ia inoiz ez baitu olaturik. Gondolinek, SUP klubak, portuko lonjan du egoitza; Itsasmotok taldeak ateratzen ditu begiralearekin, eta Fortunak SUP saila du.

Piragua benetan. Klub batean sartzeko, bi ur daude. Badian, Náuticok piragua eskola du urte osoan, 8 urtetik aurrera. Urumean, ibaian gora, Donostia Kayak dago, ur lasaietako piragua kluba, hastapenetik goi mailaraino doana, eta Egian Mundaizek piraguismo saila du.

Zurea arrauna bada

Hemengo arrauna trainerua da, eta hiriak baditu bere klubak.

• Donostia Arraun Lagunak-ek, Martutenen, azken urteetan Kontxako bandera gehien irabazi dituen emakumezkoen trainerua du, Urumean entrenatzen duen banku mugikorra, batelak eta trainerilak, eta neska-mutilentzako arraun eskola 11 urtetik aurrera.
• Donostiarrak (Kaiarriba Arraun Elkartea), Salamanca pasealekuan egoitza duenak, trainerun ligetan lehiatzen du gizonezko eta emakumezko taldeekin.
• Ur Kirolak-ek, Loiolan, eta Fortunak, Antiguan, arraun saila dute haiek ere.

Lizentziak eta egutegia Gipuzkoako Arraun Federazioak eramaten ditu, Anoetako Kirol Etxean; piraguismokoa Kontxa pasealekuan dago, eta belakoa, hura ere, Anoetan. Hiri honetan klub batean izena ematea nola doan bere gidan kontatuta dago.

Hondora jaitsi nahi baduzu

Benetako urpekaritza ez da badian egiten, kanpoan baizik, harkaitzezko kostaldean. Buceo Donostik ikastaroak ematen ditu hastapenetik —apnea eta urpekaritza egokitua ere bai— eta Pasai Donibanetik ateratzen da kostalde horretako murgiltze guneetara, egunez eta gauez. APSAS Amarako urpeko jardueren kluba da, eta arloko Gipuzkoako federazioak Anoetan du egoitza.

Begiratu besterik ez baduzu nahi

• Aquariuma, kaiaren amaieran, akuarioa eta museoa da aldi berean: goian, hiriaren itsas historia; behean, ozeanario handia zeharkatzen duen tunela, marrazoak eta arraiak gainetik pasatzen direla. Astearte, ostegun eta larunbatetan zuzenean ematen zaie jaten ozeanarioko arrainei, eta euria ari duenean barruko planik erabiliena da.
• Euskal Itsas Museoa, portuko dorrean, hiriko itsas museoa da, jende askok oraindik Untzi Museoa deitzen diona. Txikia da, ordubetean ikusten da, astelehenetan itxita dago eta jai ez diren ostegunetan sarrera doakoa da.
• Kofradia, Kaimingaintxo plazan, arrantzaleen etxea da: sektoreak berak kontatzen du, eta azaltzen du nondik datorren hirian jaten dena: baxurako arrantza, flota, lonja eta denboraldiak.
• Kontxako Bandera. Iraileko lehen bi igandeetan traineruek badian egiten dute arraun, eta doan ikusten dira Pasealeku Berritik, Kontxatik eta Ondarretatik. Ertzetik ikusten ez dena da zergatik irabazten duen irabazten duenak —bi igandeetako denborak batzen dira—, eta hori aparte azalduta dago.

Atera aurretik

• Itsasoak agintzen du. Motorrak, ontziak eta kayakak ez dira ateratzen itsaso txarrarekin, edozein hilabete izanda ere. Iragarpena portura joan aurretik begiratzen da.
• Itsasaldiak ere bai. Aldatu egiten ditu uharteko hondartza, ontziratzeko arrapalak eta Kontxan eta Ondarretan gelditzen den hondarra.
• Ia dena denboraldikoa da. Uhartera doan motorra eta alokairuko kayakak udakoak dira; klubek, Náuticok, Aquariumak eta museoak urte osoan jarraitzen dute.