Gau Beltza

Gau Beltza urriaren 31ko gaua da, euskaraz ospatzen den moduan: barruan kandela bat duten kalabaza hustuak, etxean egindako mozorroak, arimen ipuinak eta auzoan barrena ilunpetan egindako ibilbide bat. Arimen Gaua ere deitzen zaio, hori baita izen zaharra.

Halloweenekin bat egiten du, eta ez da kasualitatea: biak dira Santu Guztien bezpera. Baina ez da gauza bera. Gau Beltza euskaraz antolatzen da, auzoko elkarteek egiten dute eta eskuz egiten denaren inguruan dabil. Gau horretako Halloween planek —mozorro festak, aretoak, parkeak— beren fitxa dute.

Nola ospatzen den Donostian

Ez dago ekitaldi nagusirik. Auzo bakoitzak berea antolatzen du, bere auzo elkartearekin, euskara batzordearekin, ikastolarekin edo haurtxokoarekin, eta egitaraua urtetik urtera aldatzen da. Ohikoena arratsalde erdian hastea da, kalabazak hustu eta apaintzeko tailerrekin eta makillajearekin, ilunabarrean mozorro kalejira batekin jarraitzea eta ipuin kontalariekin, bertsoekin, txokolatadarekin eta, leku batzuetan, berandu arteko musikarekin amaitzea.

Non egiten den

2025ean, Irutxuloko Hitzak bildutako egitarauaren arabera, dozena bat auzok ospatu zuten, eta ia denek errepikatzen dute urtetik urtera:

• Alde Zaharra, Guardetxean: tailerrak, ipuin kontalariak, kalejira ilun bat ilunabarrean, erromeria eta musika goizaldera arte.
• Gros, Txofre plazan: mozorro kalejira auzoan barrena, bertsoak, ipuin kontalariak, «beldurraren galdara» eta txokolatada.
• Altza: txokolatea eta taloak, beldurren erreketa, beldurrezko ibilbidea eta zezensuzkoa. Auzoko eskoletako familiek antolatzen dute.
• Egia: beldurrezko ibilbidea hilerritik Lehen Hezkuntzakoentzat, kalejira Txondorratik Plaza Haundira eta beldurren erreketa.
• Antigua: ezusteko beldurrezko ibilbidea, akelarrea frontoian eta zezensuzkoa.
• Loiolako Erriberak: sorginak, Mariren koba, Basajaun eta Tartalo eta arimen dantza Memoriaren Lorategian.
• Aiete, Añorga, Ibaeta, Martutene eta Igeldo: tailerrak, ipuinak eta haurrentzako jaia arratsalde erdian.
• Loiolak hurrengo egunera pasatzen du, azaroaren 1era, haurrentzako misterio joko batekin kultur etxean.

Nork antolatzen duen

Auzo bakoitzeko elkarteek. Gau horretan kalean jarduerak antolatzeko Udalari baimena eskatu behar diote urriaren hasieran, elkartearen izenean, eta Euskara Zerbitzuak laguntza lerro bat du euskara plan integralik ez duten auzoetan programatzeko.

Auzo bakoitzeko egitarauak aurreko asteetan ateratzen dira, eta hemen agendara gehitzen joaten dira berresten diren heinean.